Polskie Sieci Elektroenergetyczne S.A. opublikowały nową strategię pt.: „Strategia PSE do roku 2040”, a w niej plan przebudowy krajowego systemu elektroenergetycznego w kierunku bezpieczeństwa dostaw, konkurencyjności i neutralności klimatycznej (str. 1). Dokument osadza te cele w realiach rosnącego popytu na energię i szybkiego wzrostu udziału OZE, wskazując dekarbonizację jako główny kierunek zmian (str. 3). Z tego wynika zobowiązanie do elektryfikacji gospodarki i wdrażania technologii sieciowych, które mają umożliwić stabilną pracę systemu przy coraz większym udziale źródeł niesterowalnych (str. 6).
W tej logice PSE określają własną rolę nie tylko jako operatora, ale też projektanta i strażnika parametrów pracy KSE, co przekłada się na decyzje inwestycyjne oraz dobór technologii umożliwiających utrzymanie wymaganych standardów operacyjnych (str. 6). To podejście spina założenia infrastrukturalne z celami operacyjnymi: rozbudowa sieci ma służyć integracji ponad 80 GW mocy OZE, 15 GW magazynów energii i około 14 GW mocy dyspozycyjnych, w tym SMR, tak aby zasoby zeroemisyjne były faktycznie wykorzystywane bez utraty jakości pracy systemu (str. 20).
Ponieważ skala przyłączeń zmienia profil pracy KSE, strategia wprost przesuwa akcent z samej rozbudowy infrastruktury na parametry operacyjne: bezpieczeństwo pracy, odporność na zakłócenia, inercję, moc zwarciową i stabilność, a więc na zdolność systemu do utrzymania równowagi przy dużej zmienności podaży i popytu (str. 24). Wymaga to nowych narzędzi bilansowania, zwiększenia elastyczności zasobów oraz zdalnego sterowania, co ma być osiągane zarówno przez mechanizmy rynkowe, jak i przez rozwój usług systemowych (str. 24).
Aby te mechanizmy działały, PSE planują inteligentną cyfryzację procesów: szybkie zmiany w ICT, rozbudowę zasobów obliczeniowych i kadr, oraz rozwój własnych kompetencji w obszarze analizy i automatyzacji operacji (str. 33). Równolegle zakładają pogłębienie współpracy z ciepłownictwem i transportem, tak aby bilansowanie mogło korzystać z zasobów poza elektroenergetyką, w tym z magazynów i odbiorców sterowalnych (str. 32). Traktowanie KSE jako zasobu o ograniczonej przepustowości przekłada się na priorytetyzację projektów według wartości dla pracy systemu, a nie wyłącznie według wolumenu mocy przyłączanej (str. 20).
Cel średnioterminowy spina te wątki: do 2035 roku KSE ma być przygotowany do pracy w warunkach bezemisyjnego miksu, a w tym horyzoncie 3/4 produkcji energii ma pochodzić ze źródeł zeroemisyjnych (str. 15). Strategia definiuje więc ramy, w których elastyczność staje się produktem rynkowym, a rynek bilansujący i usługi systemowe służą stabilizacji pracy systemu przy rosnącym udziale OZE (str. 24).
Z perspektywy inwestorów pojawia się pytanie, czy proponowane działania ograniczą bariery rozwoju OZE, w szczególności przyłączeniowe i operacyjne, skoro priorytetyzacja ma się opierać na wartości dla KSE, a przepustowość sieci jest zasobem ograniczonym (str. 3).
Autor:MJ
Źródło: 1.
