21 sierpnia 2026 roku Ośrodek Studiów Wschodnich (OSW) opublikował na swojej stronie internetowej analizę autorstwa Michała Kędzierskiego zatytułowaną „Niemcy: nowa ustawa grzewcza łagodzi Wärmewende. Rząd Merza spowalnia tempo dekarbonizacji ogrzewnictwa”. Materiał ukazał się w serii wydawniczej „Komentarze OSW”.

10 lipca 2026 roku niemiecki Bundestag i Bundesrat przyjęły ustawę o termomodernizacji budynków (Gebäudemodernisierungsgesetz, GModG). Akt prawny stanowi nowelizację regulacji z 2023 roku wprowadzonych przez ówczesnego wicekanclerza Roberta Habecka. Nowe przepisy znoszą wymóg, zgodnie z którym nowe źródła ciepła musiały pracować w co najmniej 65% w oparciu o odnawialne źródła energii (OZE). Uchylono również zakaz eksploatacji kotłów na paliwa kopalne po 2045 roku.

Nowe regulacje dopuszczają montaż nowych instalacji na gaz ziemny i olej opałowy, nakładając jednak na użytkowników obowiązek stosowania paliw z rosnącym udziałem biokomponentów lub niskoemisyjnego wodoru (tzw. Bio-Treppe). Wymagany udział tych domieszek wynosi:

  • 10% od 2029 roku,
  • 15% od 2030 roku,
  • 30% od 2035 roku,
  • 60% od 2040 roku.

Odpowiedzialność za wybór odpowiednich taryf spoczywa na konsumentach. Równocześnie wprowadzono minimalny udział zielonych paliw (Grüngasquote oraz Grünheizölquote) dla dystrybutorów zaopatrujących już istniejące instalacje. Wskaźnik ten ma wynosić 1% od 2028 roku i sukcesywnie wzrastać na podstawie odrębnych przepisów. Obowiązek ten dotyczy wyłącznie sektora gospodarstw domowych, z wyłączeniem przemysłu. W przypadku lokali wynajmowanych koszty domieszek biokomponentów podzielono między najemców i właścicieli w stosunku 70:30, a koszty opłat emisyjnych i sieciowych w proporcji 50:50.

Rząd skorygował także system dopłat do wymiany źródeł ciepła (Bundesförderung für effiziente Gebäude). Maksymalny limit kosztów kwalifikowanych obniżono z 30 tys. do 28 tys. euro, wprowadzając mechanizm jego redukcji o 750 euro co pół roku. Podstawowa dotacja wynosi 30% kosztów, z możliwością uzyskania dodatku dochodowego (od 10% do 40%) oraz premii za szybką wymianę instalacji (16% z redukcją o 4 punkty procentowe co pół roku do momentu jej wygaśnięcia w 2028 roku). Łączny poziom wsparcia ograniczono do 80% kosztów kwalifikowanych (maksymalnie 22,4 tys. euro).

Sektor budynków odpowiadał w 2025 roku za 16% łącznych emisji gazów cieplarnianych w Niemczech (103 mln ton ekwiwalentu CO2), z czego około 90% stanowiło ogrzewanie. Ponad połowa gospodarstw domowych w Niemczech wykorzystuje gaz ziemny, a blisko 20% olej opałowy. W 2025 roku liczba sprzedanych pomp ciepła (299 tys.) po raz pierwszy przewyższyła sprzedaż kotłów gazowych (277 tys.), a łączna liczba zainstalowanych pomp ciepła pod koniec 2025 roku wyniosła około 2 mln sztuk wobec rządowego celu 6 mln do 2030 roku.

Zmiana legislacyjna oznacza przejście od bezpośredniego nakazu stosowania określonych technologii (takich jak pompy ciepła czy sieci ciepłownicze) do dekarbonizacji samych nośników energii wykorzystywanych w kotłach gazowych i olejowych. Choć przepisy zmniejszają doraźne spory polityczne wokół kosztów zakupu urządzeń grzewczych, rodzą kwestie dotyczące dostępności wolumenów biopaliw i wodoru, przyszłych cen paliw dla odbiorców końcowych oraz terminowej realizacji celów redukcji emisji (cel redukcji o 65% do 2030 roku względem 1990 roku i neutralność klimatyczna do 2045 roku).

Autor: MJ

Źródło: 1.