Michał Hetmański, prezes Fundacji Instrat, w swoim eseju „Jak zrobić mądrą transformację energetyczną” porusza kluczowe aspekty transformacji energetycznej w Polsce, porównując ją do reform gospodarczych po 1989 roku. Transformacja ta, podobnie jak wcześniejsze zmiany ustrojowe, niesie ze sobą dalekosiężne skutki społeczne i gospodarcze. Hetmański podkreśla, że aby złagodzić wstrząsy związane z tym procesem, nie wystarczy jedynie powtarzać, że zmiany są nieuniknione. Kluczowe jest, aby z transformacji skorzystali przede wszystkim obywatele.
Autor analizuje sukcesy i porażki transformacji lat 90., wskazując na brak czasu na pogłębiony dialog ze społeczeństwem oraz brak narzędzi do oceny, które grupy mogą stracić i jak im pomóc. W swoich przemyśleniach autor zastanawia się, czy tym razem uda się lepiej przeprowadzić transformację energetyczną, unikając błędów przeszłości.
W artykule Hetmański opisuje obecny stan transformacji energetycznej w Polsce, zwracając uwagę na projekty realizowane w latach 2019-2023, takie jak budowa farm wiatrowych na Bałtyku czy modernizacja sieci energetycznych. Zauważa, że udział odnawialnych źródeł energii (OZE) w miksie energetycznym rośnie, a prognozy na 2030 i 2035 rok wskazują na dalszy wzrost tego udziału. Hetmański zwraca również uwagę na przyszłość pracowników sektora węglowego oraz potrzebę nowej narracji transformacyjnej, która uwzględni interesy wszystkich obywateli.
W artykule pojawiają się także konkretne propozycje działań, takie jak wprowadzenie leasingu społecznego aut elektrycznych czy wsparcie dla transformacji energetycznej poprzez zmiany w taryfach energetycznych. Hetmański podkreśla, że kluczowe jest, aby transformacja była postrzegana jako projekt geopolityczny, a nie tylko klimatyczny.
Zachęcamy do zapoznania się z pełnym esejem Michała Hetmańskiego, jego tekst otwiera serię „Ćwiczeń z przyszłości” – który jest nowym cyklem esejów i podcastów przygotowywanych przez Politykę Insight we współpracy z Fundacja PKO Banku Polskiego z okazji jej 15. urodzin. Cykl zakłada dziewięć esejów, dziewięć podcastów i dziewięć wizji Polski możliwej.
Źródło: 1.