Kierownictwo Ministerstwa Klimatu i Środowiska (MKiŚ) RP zaakceptowało projekt aktualizacji Krajowego Planu w dziedzinie Energii i Klimatu do 2030 r. z perspektywą do 2040 r. (KPEiK). Krajowy Plan w dziedzinie Energii i Klimatu (KPEiK) jest kluczowym dokumentem strategicznym, skupiającym się na realizacji celów unii energetycznej, który ma na celu transformację polskiej gospodarki w kierunku zrównoważonego rozwoju. Dokument ten ma być odpowiedzią na dynamicznie zmieniające się warunki rynkowe, regulacyjne i technologiczne, a także uwzględniać ma zmiany, jakie zaszły w ostatnich latach.
Komisja Europejska już dwukrotnie wzywała polski rząd do przesłania zaktualizowanego dokumentu. O ile założenia KPEiK zaprezentowane zostało przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska to dokument przez kolejne etapy prac, aż do finalnego przyjęcia przez rząd i wysłania do Komisji Europejskiej będzie prowadzić nowo utworzone Ministerstwo Energii. Tu warto zauważyć, że Ministerstwo Energii powstało jako krok ku uspójnieniu polityki energetycznej, jednak resort nie będzie zarządzać odnawialnymi źródłami energii, czyli jednym z filarów transformacji energetycznej – te nadal pozostaną w kompetencjach MKiŚ.
Aktualizacja KPEiK przedstawia dwa scenariusze rozwoju: scenariusz aktywnej transformacji (WAM: With Additional Measures) oraz scenariusz business as usual, czyli wszystko po staremu (WEM- With Existing Measures. ). Scenariusz WAM zakłada wdrożenie nowych instrumentów polityki klimatyczno-energetycznej, które mają przyspieszyć dekarbonizację i wzmocnić polską gospodarkę. Z kolei scenariusz WEM opiera się na kontynuacji dotychczasowych działań bez wprowadzania dodatkowych środków.
Jednym z głównych celów KPEiK jest redukcja emisji gazów cieplarnianych o 53,9% do 2030 roku w porównaniu z rokiem 1990, co zbliża Polskę do unijnego celu na poziomie 55%. Ambitny plan zakłada, że produkcja energii z odnawialnych źródeł zostanie podwojona do 2030 roku, a do 2040 roku osiągnie niemal 80 procent. Według tego scenariusza, do 2035 roku węgiel przestanie być używany w ciepłownictwie, a po 2040 roku jego udział w całym sektorze energetycznym będzie minimalny, zarówno w przypadku węgla kamiennego, jak i brunatnego.
Dokument przewiduje że przedstawiona strategia skutkować będzie obniżeniem kosztów wytwarzania energii (niższy jednostkowy koszt wytwarzania energii elektrycznej) o 11% do 2030 roku i 31% do 2040 roku. Wdrożenie KPEiK wymaga znacznych inwestycji, które do 2030 roku mają opiewać na kwotę około 1,1 biliona złotych. Środki te mają pochodzić zarówno z krajowych, jak i europejskich źródeł finansowania, w tym z Krajowego Planu Odbudowy, programu FENiKS oraz Funduszu Modernizacyjnego.
Mimo ambitnych założeń, przed realizacją KPEiK jest kilka istotnych wyzwań, takich jak min. gigantyczne nakłady finansowe, konieczność zmniejszenia importu paliw kopalnych oraz adaptacja sektora energetycznego do nowych technologii.
Aktualizacja KPEiK jest kluczowym krokiem w kierunku zrównoważonego rozwoju Polski. Dokument ten nie tylko przyczynia się do realizacji unijnych celów klimatycznych, ale także wzmacnia suwerenność energetyczną kraju.
